Aart en Afrika

De Afrikadag

Aart van der Heide. Nog nooit had ik de Afrikadag van de Foundation Max van der Stoel bezocht in het prachtige monumentale Tropen Instituut in Amsterdam. Op deze dag ontmoet iedereen uit Nederland die iets met Afrika te maken heeft elkaar. Veel bezoekers gaan er dan ook heen om oude bekenden te ontmoeten.

Het was een goed georganiseerde dag. De eerste plenaire sessie werd geopend door een geweldige toespraak van een PvdA-kamerlid van Ghanese afkomst. De tweede sessie waar ik aan deelgenomen heb betrof een sessie over de EU en Afrika. Deze werd ingeleid door een Ugandese zakenman van Indiase afkomst die opgeleid was in Engeland. Na zijn inleiding was er een interessante paneldiscussie waarin een GroenLinks Europarlementariër zat en daarbij de Rwandese ambassadeur en een vertegenwoordiger van de Afrikaanse Unie in Brussel. Zij spraken vooral over Aid en Trade maar niet over ‘image’. Ik vertelde hen dat wij een groot hek om geheel Europa hebben gebouwd en dat de EU Delegaties in Afrikaanse hoofdsteden veel geld geven aan allerlei projecten maar dat het imago van de Europese werkers daar door veel Afrikanen gekwalificeerd wordt als ‘hautain’, ‘arrogant’ en zeer ‘afstandelijk’ terwijl ze de Afrikaanse partners wel vertellen de mensenrechten te respecteren en de rule of law in te voeren. Hoe kun je van Afrikanen verwachten dat zij die vroeger hen koloniseerden, hun grenzen in Berlijn getrokken hebben, hun godsdienst met succes overgedragen hebben nu met deze imperatieven komen. Na deze sessie heb ik de Vice Versa workshop over ‘samenspraak en tegenspraak’ gevolgd. De vertegenwoordigster van Action Aid had een eerlijk verhaal en vertelde mij na afloop dat Action Aid geïnteresseerde partners financiën verstrekt die vooral voor mensenrechten en anti-corruptie maatregelen opkomt. Kamerlid Eric Smalink van de SP liet duidelijk merken dat de SP eventuele ontwikkelingshulp geheel anders zou inrichten: geen concentratielanden meer en alleen ondersteuning van activiteiten die de democratie en de mensenrechten versterken. Prachtige doelstelling maar dat zou minister Koenders nooit in Saoedi-Arabië gaan doen. De sessie over Afrikaanse literatuur was heel interessant. Een schrijver uit Nigeria en een uit Oeganda vertelden over hun werk. De eerste over sexwerkers in Lagos en de tweede over zijn boek dat verhaalt hoe hij als asielzoeker in Amsterdam overleefde. Maarten van heems vertelde over zijn mooie boek ‘Hallo mijn slaaf, alles goed’ dat hij als dependent van een ambassade medewerker schreef over zijn tijd in Bamako als lid van een wielergroep. Toen de zaal hem vroeg naar de militaire aanwezigheid in Mali gaf hij een beetje een politiek correct antwoord. Ik zag dat in de deuropening de woordvoerster en tevens politiek medewerkster van de Nederlandse ambassade in Mali stond. Controleerde zij of stond ze daar als burger?

De laatste sessie was in de bestuurskamer die aandeed als een regentenkamer. Hier presenteerde de PvdA zijn nieuwe voorstel over ontwikkelingssamenwerking. Paul Engel als commissievoorzitter hield een mooi verhaal. Een student van de Wageningen universiteit merkte op dat zijn verhaal helemaal niet nieuw was. De fractiewoordvoerder OS van de PvdA in de Tweede Kamer gaf zijn mening o.a. hoe hij dacht over Aid en Trade. Heineken hoefde van hem ook geen ondersteuning in Ethiopië en andere Afrikaanse landen. Zelf kwam ik tot de conclusie dat de PvdA, die in feite het gehele ministerie van Buitenlandse Zaken in haar greep heeft, eigenlijk geen nieuw beleid kan presenteren gezien wat Koenders en Ploumen gedaan hebben. Eigenlijk had ik gehoopt dat Nederland eindelijk eens een toontje lager zou gaan zingen want als je Heineken in Ethiopië ondersteunt en naar de begrafenis van de koning van Saoedi-Arabië gaat kun je daarna geen hoogdravende ideologie presenteren. Jammer dat de Foundation Max van der Stoel op deze manier een zo’n mooie dag als een nachtkaars laat uitgaan. Jammer dat Joop den Uyl en Max van de Stoel niet aanwezig waren. Jan Pronk heeft z’n lidmaatschap al opgezegd van deze partij.

Volgend jaar hoop ik weer te gaan. Een mooie dag maar graag meer Afrika en minder politieke lobby.

3 Replies to “De Afrikadag

  1. Beste Aart, de vorige twee keer was ik wel op de Afrikadag, maar ik kon dit keer niet. Bedankt voor je verslag. Natuurlijk kan het beter. Net zoals één hele dag per jaar met zoveel mensen over Afrika discussiëren. Dat zou vaker moeten gebeuren.

  2. Geachte heer Van der Heide,
    Leuk dat u mijn aanwezigheid opgemerkt heeft. Ik was op de Afrikadag voor mijn presentatie met artiesten Samsk Le Jah (uit Burkina Faso) en Typhoon over de Nederlandse steun aan cultuur in West-Afrika en de rol die artiesten spelen in ontwikkeling en democratisering. Jammer dat u daar niet bij was!
    Ik ben natuurlijk ook naar Maartens verhaal komen luisteren, omdat ik het zo leuk vond dat hij zijn boek daar mocht presenteren. Ik deel uw mening dat het ontzettend leuk is om te lezen. Maarten is natuurlijk vrij om te zeggen wat hij wil en dat heeft hij in zijn antwoord ook aangegeven.

    1. Dank U wel voor Uw reactie mevrouw Tjassing. Ik wist niet dat Uw ambassade de cultuur in west Afrika steunt en ook niet hoe? Ook wist ik niet dat Uw ambassade artiesten steunt in de ontwikkeling en democratie. Moet ik dat vergelijken met wat Turkije, Saudi Arabië en enkele Golfstaten in Nederland doen? Fijn dat U aangeeft dat Maarten vrij is om te zeggen wat hij wil. Ik heb hem gevraagd eens een boek te schrijven over hoe er op Uw ambassade wereldje wordt gedacht. Ben o.a. heel benieuwd hoe in Uw kringen alternatief gedachtegoed van Nederlanders beoordeeld wordt. Vooral gedachtegoed dat buiten hetgeen van Z.M. mag denken en de regering die U vertegenwoordigt. Ik ben hierover in discussie gegaan met Uw ambassadeur omdat ik hetgeen Uw ambassade uitdraagt slechts een klein gedeelte dekt wat verschillende stromingen in Nederland denken. U als niet-westers historica zult dat zeker vanuit Uw opleiding begrijpen en U zult ook voelen dat U als woordvoerster en politiek medewerkster van Uw ambassade slechts een politiek correcte en acceptabele lijn mag volgen. Het zal U moeilijk vallen “sur le plan intellectuel honnête” te blijven.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *